Σκιουράκος

Όταν ξεκίνησα το μπλογκ δεν είχα κανέναν ενδοιασμό, μόνο απίστευτο ενθουσιασμό για αυτό το μωρό που με κατέλαβε εξ απήνης και με γέμισε ανάκατα συναισθήματα. Πέρασα ωστόσο μια φάση που φοβήθηκα, φοβήθηκα την έκθεση, την επίθεση από κάποιον άγνωστο, ανώνυμο ή επώνυμο. Διατηρώ δυο μπλογκ και μια ανάλογη κατάσταση στο άλλο με έβαλε σε σκέψεις. Στο κάτω κάτω εδώ δεν μιλάω για μένα, αλλά για το παιδί μου. Ακόμα δεν είμαι σίγουρη πως έχω το δικαίωμα. Πάντως ο ενθουσιασμός μου κι η ανάγκη μου να γράψω για τον μικρούλη δεν έσβησαν, κι έτσι αποφάσισα να το συνεχίσω.


Λοιπόν ήμουν ανέτοιμη για αυτό που μας συνέβη. Όσο κι αν ζητούσα από τον σύντροφο μου παιδί, δεν ήμουν προετοιμασμένη. Δεν συναναστρεφόμουν άλλα μωρά, οι φίλες μου δεν ήταν παντρεμένες, έγκυες ή μάνες, ούτε οι ξαδέλφες μου, με λίγα λόγια δεν ήξερα την τύφλα μου. Ήθελα παιδί γενικά κι αόριστα.

Στην διάρκεια της εγκυμοσύνης διάβασα βιβλία, ενημερώθηκα από το ίντερνετ, κατάλαβα δυο τρία πράγματα για το θηλασμό…. Και μετά γεννήθηκε ο σκιουράκος. Ένα μωράκι που έκλαιγε απελπισμένο, που με μασουλούσε κάθε δυο ώρες, που κοιμόταν μάξιμουμ μια ώρα σερί. Τους πρώτους δυο μήνες με εξόντωσε, ο άντρας μου δούλευε από τις 7 το πρωί ως τις 10 το βράδυ σερί, η μαμά μου δούλευε, η πεθερά μου δούλευε, όλοι δούλευαν, και για πρώτη φορά η μόνη που δεν δούλευε ήμουν εγώ. Αλλά τελικά κι εγώ δούλευα. Είμαι άνθρωπος του ύπνου, το ίδιο κι ο άντρας μου. Κι όμως επιβιώσαμε με τα μισάωρα και τα σαρανταπεντάλεπτα. Γιατί αυτό το μικρό αστεράκι μας είχε ανάγκη. Κι έπειτα το ίδιο παιδί, που δεν κοιμόταν στάλα, άρχισε να κοιμάται, η ζωή μας μπήκε σε μια σειρά κι έγινε… διαφορετική.

Σήμερα ο σκιουράκος είναι 14 μηνών. Δεν περπατάμε ακόμα μόνοι, μόνο όταν κρατάμε χεράκια αλωνίζουμε. Αλλά μιλάμε. Κι έχω την αίσθηση πως αυτά τα λογάκια είναι που τον κάνουν παιδάκι πια. Κι ας μην περπατάει. Κάθε μέρα λέει κι από μια καινούργια λέξη, ξέρει πως «κάνει» ένα νέο ζωάκι, ονομάζει ένα καινούργιο φρούτο. Μας γεμίζει μια αλλόκοτη περηφάνια και χαρά. Κι ας λέει τον νονό του… νονάααααααα, με στόμφο, το νερό…νερά και τον καφέ…. κακά. Μου αρέσει τόσο η επικοινωνία μαζί του, το ύφος του όταν τον διορθώνουμε, κι ακόμα περισσότερο το ύφος του θριαμβευτή όταν βεβαιώνεται πως όντως το βατραχάκι κάνει «κουάκ» και ο κούκος «κούκου» και όλοι τον κοιτάνε με θαυμασμό.

Μου κάνει εντύπωση η πρόοδος του, αλλά από την άλλη κι εγώ περπάτησα 18 μηνών και η μαμά μου λέει πως ήμουν ένα τρομακτικό μωρό που έκανε κανονικά προτάσεις χωρίς λάθη αλλά δεν περπατούσε. Τί να κάνουμε. Ο κάθε άνθρωπος έχει τους χρόνους του. Προς τον παρόν λέω να απολαύσω το τώρα, αυτό που μας γεμίζει μια χαρά αλλόκοτη και διαφορετική από οτιδήποτε άλλο, που δεν την περιμέναμε, δεν την είχαμε ανάγκη γιατί δεν την ξέραμε αλλά δεν θα την αλλάζαμε με τίποτα στον κόσμο.

Ενός έτους!

Το μωράκι μου έγινε ενός έτους κι εγώ δεν συγκινήθηκα. Πολύ. Το είχα υποσχεθεί στον εαυτό μου, τον έβαλα βαθιά μέσα μου αυτόν τον χρόνο, δε χρειαζόταν να το εξωτερικεύσω. Αυτές τις τελευταίες μέρες η ανάγκη για να διαλαλήσω σε όλον τον κόσμο πως είμαι μαμά αυτού του εξαίσιου παιδιού καταλαγιάζει. Θέλω μόνο να περνώ ώρες μαζί του.


Με ξαφνιάζει η ατελείωτη ενέργεια του για παιχνίδι, για κρυφτό, για αγκαλίτσες, για χαδάκια, για μπουσουλογήματα. Όσες φορές και να φωνάξω «Που ‘ν΄ το το παιδί», δεν είναι αρκετές για την ακόρεστη δίψα του να παίξουμε «Ταααα». Μου μαθαίνει πράγματα. Μου μαθαίνει τα όρια της ξεκούρασης. Αυτό που δεν μας έμαθαν οι μαμάδες μας. Όταν μπαίνω στο σπίτι προτεραιότητα έχουν οι αγκαλίτσες, μετά τα παιχνίδια. Αν κοιμηθεί, τότε κάνω δουλειές, ή όταν είναι μέρος του παιχνιδιού. Αυτό για ένα τελειομανές νευρόσπαστο σαν εμένα είναι αδιανόητο. Μπαίνοντας από τη δουλειά πάντα τριγύριζα σαν το σίφουνα κι όταν τα είχα σαρώσει όλα στο διάβα μου, μόνο τότε καθόμουν. Τώρα πρώτα κάθομαι. Απίστευτο.

Τρελαίνομαι όταν δοκιμάζει τα φαγητά μου. Το άχαρο στάδιο της χορτοκρεατόσουπας έληξε κι άρχισαν τα όμορφα. Κάποιος τρελαίνεται για σπανάκι, αλλά τα κολοκυθάκια δεν είναι το καλύτερο του. Τρώει τις «βίδες» ολόκληρες αλλά θέλει τις χυλοπίτες κομμένες, του αρέσουν οι μελιτζάνες μέσα στο κοκκινιστό και τα ψητά ψάρια. Την ψαρόσουπα την τρώει με δυσκολία, το ίδιο και το κοτόπουλο στο φούρνο. Κι αυτά όλα τα ανακάλυψα μέσα σε 15 μέρες που τρώμε κανονικά.

Νόμιζα πως θα λιώσω την πρώτη φορά που είπε μαμά. Μα αυτός άρχισε να λέει μαμά και μπαμπά σχεδόν ανεπαίσθητα, μέχρι που όταν πειστήκαμε πια πως τα εννοεί είχαν χάσει κάτι από την κοσμοιστορικότητα τους. Λέει 3-4 λέξεις, μαμά, μπαμπά και που (παππού) και γεια και ήλια (ζήλια) αλλά καταλαβαίνει. Τόσο που ώρες ώρες ντρέπομαι πια να μιλάω μπροστά του. Τρελαίνομαι να του λέω σ’ αγαπώ, γιατί χαμογελάει με το πιο βαθύ του χαμόγελο.

Κι ακόμα δεν έχει περπατήσει. Έχουμε δρόμους.

Δυο μήνες ξένο

Θα ήθελα να ξεκαθαρίσω κάτι, δεν είμαι και δεν ήμουν από τους μουτζαχεντίν του θηλασμού. Ήθελα σαν τρελή να θηλάσω το παιδί μου, δεν θα το σταματούσα από μόνη μου παρά μόνον αν φτάναμε στο νήπιο, έπαθα κατάθλιψη όταν σταματήσαμε να θηλάζουμε στον 9ο μήνα, αλλά όλα αυτά αφορούσαν το δικό μου παιδί. Ως φαρμακοποιός οφείλω να ενημερώνω για το θηλασμό, να δίνω κουράγιο στις θηλάζουσες, να μην πουλάω ξένα γάλατα σε αυτές που δεν το έχουν ανάγκη, αλλά ως εκεί. Δεν θα κατακρίνω κανέναν ούτε ποτέ κατέκρινα κανένα. Και τώρα πια που δεν θηλάζουμε δυο ολόκληρους μήνες μπορώ να δω πιο αποστασιοποιημένα τα πράγματα.

Ο πρώτος μήνας ήταν μαρτυρικός. Ο σκιου δεν είχε μάθει το μπιμπερό και δεν ήθελε ούτε να μυρίσει γάλα, το είχε μάλλον σιχαθεί. Ζούσε με κρέμες όπου μέσα κρύβαμε το γάλα για να μην χάνει θρεπτικά συστατικά, με φρούτα και σούπες. Σε αυτό το διάστημα προσπαθούσα να του δώσω μπιμπερό που δεν το ήθελε, και του έδινα λίγο γάλα με το ζόρι με το κουταλάκι και με το καλαμάκι! Μάθαμε το καλαμάκι αλλά τη θηλή όχι. Και μια μέρα, έτσι ξαφνικά όπως του κόπηκε η όρεξη για γάλα, έτσι του ξαναήρθε. Έβαλε τη θηλή του μπιμπερό στο στόμα και ρούφηξε μέχρι και τον αφρό του ξένου γάλακτος. Τώρα πια τρώμε κοντά στα 500 με 600 την ημέρα και ηρέμησα κι εγώ η δόλια μάνα.

Έχω λοιπόν κι εγώ ένα μπιμπερομωρό. Και μπορώ πια να συγκρίνω. Κατ’ αρχάς η ευκολία του θηλασμού είναι ασύγκριτη. Πιστεύω πως δεν θα την πάλευα αν έπρεπε να ταΐζω ένα μωρό που κλαίει μες στη νύχτα με την αργή διαδικασία παρασκευής τους ξένου, στο θηλασμό το μόνο που χρειάζεται είναι να σηκώσεις την μπλούζα. Το ίδιο και το κόστος. Εδώ τώρα που τρώμε μόνο δυο φορές τη μέρα και τα λεφτά φαίνονται, όχι στην αρχή που τα μωράκια κάνουν 8 και 10 γεύματα. Μπιμπερό δίνει ο οποιοσδήποτε. Εμένα κι αυτό κακό μου φαίνεται να πω την αμαρτία μου. Δεν μπορώ ακόμα και τώρα να διανοηθώ πως θα αφήσω τον σκιου κάπου για μια ολόκληρη μέρα ας πούμε, πόσο μάλλον όταν ήταν ένα μικρό μωράκι. Μου άρεσε που ήμασταν συνδεδεμένοι με τον λώρο του θηλασμού και δεν μπορούσα να απομακρυνθώ για πολύ.

Από την άλλη, το μπιμπερό είναι ασφάλεια, πως ό,τι κι αν πάθει η μανούλα, κάποιος άλλος μπορεί να ταΐσει το μωρό. Αν πάθεις λάστιχο, δεν παθαίνεις και πανικό. Στο δεύτερο παιδί μου, αν κάνω, θα το μάθω από νωρίς να παίρνει μπιμπερό, με δικό μου γάλα αν γίνεται, γιατί δεν θέλω να τραβήξω τα ίδια. Ένα μωρό 2 μηνών μαθαίνει το μπιμπερό με τη δεύτερη, ένα εννιά μηνών, όπως ο σκιου, χρειάζεται ένα μήνα. Και παραδόξως τώρα με κομμένο τον θηλασμό κάνουμε πολύ περισσότερες αγκαλίτσες με τον μικρούλη. Μάλλον είναι προσπάθεια να αναπληρώσουμε το κενό, άρα κι από αυτήν την περιπέτεια βγήκε κάτι καλό.

Η μαύρη μου μιζέρια

Πέρασα μια δύσκολη συναισθηματικά περίοδο που σιγά σιγά ομορφαίνει. Οι ορμόνες του απογαλακτισμού με χτύπησαν, όσο δεν με επηρέασαν εκείνες της λοχείας. Ταυτόχρονα η δουλειά με το άσχημο σπαστό ωράριο, το πόσο λίγο ήμουν αλλά και το πόσο πολλά είχα να κάνω όταν ερχόμουν πια στο σπίτι περιόριζαν πολύ το χρόνο μου με το παιδί. Ένιωθα ήδη ράκος όταν συνειδητοποίησα πως οι τιμές του σακχάρου μου δεν ήταν καλές και με έβαλαν σε φαρμακευτική αγωγή. Πολλά θέλει ο άνθρωπος; Είμαι τριάντα χρονών και παίρνω 4 χάπια την ημέρα (ε, καλά το ένα είναι του θυρεοειδούς και το παίρνω δέκα χρόνια, αλλά λέμε τώρα)

Έμεινα και από μέση λίγο πριν το Πρωτοχρονιάτικο τραπέζι (για την ακρίβεια όταν όλα ήταν έτοιμα πια- ευτυχώς) και ήταν η πρώτη φορά που δεν μπορούσα να συνέλθω, πολύ απλά γιατί δεν έβαζα πωπό στο κρεβάτι. Άρα προσθέτουμε άλλα δυο χάπια, το όλον έξι. (όχι δεν είμαι φαρμακομανής….) Α, και οι καλοί γιατροί, ορθοπεδικός και ενδοκρινολόγος είπαν εν χορώ, αν ήσουν δέκα κιλά ελαφρύτερη, δε θα υπήρχε πρόβλημα. Μα καλοί μου γιατροί, δέκα κιλά ελαφρύτερη έχω υπάρξει μονάχα δέκα χρόνια πριν, ούτε καν στην εφηβεία μου, όταν ο μπαμπάκας μου αρρώστησε. Ποτέ άλλοτε. Αλλά αυτοί ανένδοτοι. Άρα ξεκίνησα και δίαιτα. Και μέσα σε όλα – μεταξύ μας τίποτα από αυτά δεν είναι αρκετά σοβαρό- με έπιασαν οι τύψεις. Για το παιδί μου που όταν ο μπαμπάς του φεύγει από το δωμάτιο κλαίει (θα έπρεπε να το κάνει για μένα), για τον άντρα μου, που δουλεύουμε εναλλάξ και τον βλέπω μόνο τα Σαββατοκύριακα, για τον εαυτό μου, που τον άφησα χωρίς γυμναστική και γράψιμο και κοίτα που τον κατάντησα.

Όλα αυτά, μα όλα περνάνε με δυο ώρες ξάπλα στο κρεβάτι. Οι γιορτές με βοήθησαν να ξεκουραστώ και τίποτα δε φαινόταν πια βουνό μετά από κάποιες σερί ώρες ύπνο το βράδυ και μια καλή ξάπλα το μεσημέρι. Άντε και δυο τρεις εξόδους με τον σκιουράκο στο καθισματάκι του στην ταβέρνα να τρώει ψωμιά και κοκκινιστά (θα σας γράψω για το σωτήριο καθισματάκι σύντομα). Ελπίζω η μιζέρια μου να πέρασε οριστικά και αμετάκλητα, και να μην γυρίσει μόλις το μαγκανοπήγαδο της δουλειάς με πάρει πάλι μπάλα.

Μια ερωτική ιστορία αγάπης

Πριν αποκτήσω παιδί άκουγα πάντα πως υπάρχουν δυο κατηγορίες αγάπης, η μητρική και η άλλη, για όλο τον υπόλοιπο κόσμο. Τώρα που είμαι μανούλα 10 μήνες πια μπορώ ευθαρσώς να πιστοποιήσω πως κάτι τέτοιο δεν υφίσταται. Το συναίσθημα που νιώθω για το γιο μου έχει την άγρια χαρά και την ένταση που είχε ο έρωτας για τον άντρα μου στους πρώτους μήνες της σχέσης μας, δεν έχει όμως ακόμα τη μεστότητα και την ωριμότητα αυτών που νιώθω για τον σύντροφό μου οκτώ χρόνια μετά. Για μένα η πρωτογενής ύλη του συναισθήματος παραμένει η ίδια, με άλλα λόγια είμαι ερωτευμένη με το σκίουρο σε αυτή τη φάση, απλά αλλάζουν οι περιστάσεις, στη μια σχέση μπαίνει το σεξουαλικό κομμάτι, στην άλλη το μητρικό.

Ένα μωράκι, ένα οποιοδήποτε μωράκι είναι τόσο αξιολάτρευτα αβοήθητο, που σου ξυπνά τρυφερά αισθήματα. Πήρα πριν μια εβδομάδα αγκαλιά το μπίμπι της φιλενάδας μου, 4,5 μηνών, κι αυτό γαντζώθηκε στην αγκαλιά μου και δεν ήθελα να το αφήσω με τίποτα. Υποψιάζομαι πως όσα χρόνια κι αν περάσουν, ακόμα κι όταν το μπίμπι γίνει μια χαριτωμένη δεσποινίδα, αυτή η μωρουδίσια αγκαλιά θα μείνει βαθιά στη μνήμη μου και σε αυτή θα οφείλεται εν μέρει η τρυφερότητα που θα νιώθω για αυτό το παιδί, που δεν είναι δικό μου, αλλά δεν θα είναι ποτέ πια ξένο -πέρα από την φιλία που με δένει κοντά είκοσι χρόνια με τη μαμά της, πάντα θα έχουμε αυτήν την αγκαλίτσα.

Τέτοιες αγκαλιές έχω κάνει ήδη άπειρες με τον δικό μου γιο, και θα κάνω ακόμα κι άλλες, κι ο έρωτας μου θα μετατραπεί σε αγάπη ολόκληρη. Κι αυτό μου συμβαίνει με πολλούς ανθρώπους που αγαπώ, με τους φίλους μου, άντρες και γυναίκες. Υπάρχουν φιλίες που έμειναν στα σπάργανα, και για αυτό τα συναισθήματα είναι ακόμα έντονα και ακατέργαστα, κι άλλες που βάθυναν με το χρόνο, κάποιες πολυκαίρισαν και πέθαναν, άλλες έγιναν σχέσεις ζωής - έτσι απέκτησα τα αδέλφια που δεν είχα στην πραγματικότητα. Και δεν εξηγείται με άλλο τρόπο πως, για ανθρώπους που έχουμε πιει όλα κι όλα δυο κρασιά μαζί νιώθω πιο έντονα συναισθήματα από ότι για περιστασιακούς γνωστούς που βλέπω πιο συχνά, παρά μόνον από την παντοδύναμη, ιερή ένταση του έρωτα. Που δε σε ρωτάει ποιόν αγαπάς και ποιόν όχι, ούτε πότε θα το νιώσεις, απλά το ξέρεις. Κι εγώ απλά το ξέρω, είμαι ερωτευμένη.

Τα νέα μας

Όποτε δεν είμαι πολύ καλά, δεν γράφω. Θα το έχετε καταλάβει τώρα πια πως γράφω με σπασμούς, πότε πολλά κείμενα μαζί και πότε κανένα. Αυτή ήταν μια από αυτές τις περιόδους. Κι όμως έχουν συμβεί τόσα πολλά, στη ζωή ενός παιδιού συμβαίνουν τόσα πολλά, που δεν τα καταλαβαίνεις. Ο σκιουράκος μπουσουλάει όλο το σπίτι- με ιδιαίτερη προτίμηση προς το home cinema, τις παντόφλες μου, τις ρόδες του καροτσιού του. Αλλά δε λέει όχι και σε ένα ηχείο, τις προάλλες τον βρήκα ως άλλο Ηρακλή να κραδαίνει ένα μακρύ, αλλά ελαφρύ όρθιο ηχείο και να είναι έτοιμος να το φέρει στο κεφάλι του. Όχι, δεν έτρεξα να τον πάρω φωτό, έτρεξα να τον σώσω.

Επίσης στηρίζεται. Από κει που ο τεμπελάκος δεν έδειχνε κανένα τέτοιο σημάδι, τώρα σκαρφαλώνει, κάγκελα, καναπέδες, τραπεζάκια και επιχειρεί τα πρώτα του βηματάκια. Είπαμε, αργούμε να τα κάνουμε, αλλά ό,τι κάνουμε το κάνουμε καλά. Το πιο αστείο είναι όταν κάθεται μαζί μας στο τραπέζι, τρώει μια πατατούλα, λίγες φακές ή λίγο μπιφτέκι από το πιάτο μου και κοιτά σοβαρός σοβαρός τριγύρω. Μια κανονική οικογένεια.

Αποκτήσαμε παιδί στα 32, ούτε στα 20 ούτε στα 18, κι όμως μέσα μου ακόμα να το πιστέψω. Νιώθω μικρή, μια μικρή μπεμπούλα, είμαι ανέτοιμη για τις μαμαδίστικες φροντίδες, όταν έρχεται μια μια τις αντιμετωπίζω. Συνειδητοποιώ ας πούμε πως σε λίγο θα μπει το θέμα της πειθαρχίας. Πρέπει να διαβάσω σχετικά γιατί δεν έχω καμία εμπειρία. Και τα υπόλοιπα βλέποντας και κάνοντας, όπως κάνουμε από την αρχή, όπως κάνουν οι γονείς χρόνια τώρα.

Η ζωή μας μπήκε όλον αυτόν τον καιρό σε δεύτερο πλάνο. Δεν έχουμε δει ένα σινεμά, δεν έχουμε πάει για ποτό, δεν έχουμε δικά μας τα Σαββατοκύριακα. Κι η δουλειά μπήκε σε δεύτερο πλάνο. Πηγαίνω όπως πάντα αλλά δε με νοιάζει το ίδιο και δεν είμαι το ίδιο ανεκτική. Δεν ξέρω πόσο θα αντέξω αυτήν την εξοντωτική καθημερινότητα της full time εργασίας και της φροντίδας ενός μικρού σκίουρου χωρίς πολλή βοήθεια. Μα όσο ξυπνάω με χαρά ακόμα το πρωί τα πράγματα δεν μπορεί να είναι και πολύ κακά.

Απεργία θηλασμού ή τέλος

Τελικά δεν τα καταφέραμε να ξαναπιάσουμε έστω και μια στιγμή στήθος και αποθηλάσαμε. Τα βιβλία λένε πως είναι πολύ νωρίς αλλά ξέρω άλλες δυο κοπέλες που θήλαζαν αποκλειστικά τα μωράκια τους και στο 10ο μήνα αποφάσισαν μόνα τους να αποθηλάσουν, οπότε μάλλον δεν είμαι μόνη και παρηγοριέμαι.

Ο απότομος αποθηλασμός μου κόστισε πολύ. Και σωματικά, γιατί είναι περίεργο να φουσκώνει το στήθος σου και μην θέλει το μωρό ούτε να σε μυρίσει, αλλά πολύ περισσότερο ψυχικά. Βυθίστηκα σε μια αίσθηση αποτυχίας και ανηδονίας. Για καμιά εβδομάδα δεν με ικανοποιούσε τίποτα, το μόνο που ήθελα ήταν ο σκίουρος να θηλάσει ξανά, έστω και για μια τελευταία φορά. Συνειδητοποίησα πως δεν έχω ούτε μια φωτογραφία με τον μικρούλη να θηλάζει, η σεμνότυφη.

Τώρα σιγά σιγά αντιλαμβάνομαι πως από τη στιγμή που είναι δική του επιθυμία δεν έχω παρά να τη σεβαστώ. Εδώ και κάποιες μέρες δεν τον βάζω καν σε στάση θηλασμού, το πήρα απόφαση. Αν και φοβάμαι, είναι ένα μωρό που δεν έμαθε το μπιμπερό και αρνείται πεισματικά να το μάθει ακόμα και τώρα. Πίνει καμιά 100ml γάλα από το ποτηράκι και το υπόλοιπο το τρώει κρυμμένο μες στην κρέμα του. Κάνει τέσσερα γεύματα, όλα στερεά. Πρωί γάλα και κρέμα, μετά φρουτόκρεμα, μετά σούπα, τέλος πάλι γάλα και κρέμα. Ο παιδίατρος λέει πως είναι αρκετά ισορροπημένο. Εγώ φοβάμαι μην μου πάθει καμία αφυδάτωση.

Αλλά δεν είναι αυτό το θέμα που θέλω να συζητήσω σήμερα, αυτό που ήθελα να μοιραστώ μαζί σας είναι άλλο. Ψάχνοντας λύση στο πρόβλημα, έπεσα πάνω στην απεργία θηλασμού. Η απεργία θηλασμού είναι η άρνηση ενός βρέφους που μέχρι εκείνη τη στιγμή θήλαζε φυσιολογικά να θηλάσει για 2 έως 7 ημέρες. Συνήθεις αιτίες είναι μια έντονη αντίδραση της μητέρας κατά το δάγκωμα, αλλαγή της οσμής της μητέρας (άρωμα, αφρόλουτρο κτλ) ή αλλαγή σύστασης και οσμής του γάλακτός (η μητέρα έφαγε κάτι με έντονη μυρωδιά πχ σκόρδο, είναι αδιάθετη ή έγκυος). Η λύση είναι, λέει, να μην σταματήσει το παιδί να μπαίνει στο στήθος, ακόμα κι αν αρνείται, πολλές αγκαλιές, φιλιά, επαφή δέρμα με δέρμα, αλλαγή στάσης θηλασμού (όρθια, ξαπλωτή, στο μπάνιο, περπατώντας) και δωματίου θηλασμού, ο θηλασμός όταν το παιδί κοιμάται ή μόλις έχει ξυπνήσει.

Τα δοκίμασα όλα. Δεν έπιασε. 20 μέρες τώρα ο μικρούλης δε θηλάζει. Τώρα πια δεν πειράζει. Μάλιστα το άτακτο κωλοπαίδι σαν να καταλαβαίνει την ανησυχία μου, όλες τις υπόλοιπες ώρες είναι πολύ πιο διαχυτικός και χαδιάρης μαζί μου. Καθόμαστε μαζί στον καναπέ και μου τρίβεται για να του χαϊδέψω πλατούλα, 9 μηνών μωρό. Μόνο όταν με βλέπει ξέστηθη με αρνείται. Δεν πειράζει.

9 μήνες μόνο

Συμβαίνει κάτι εκπληκτικό τις τελευταίες μέρες. Μέσα μου μεταλλάσσεται ένα αίσθημα ανημποριάς σε αίσθημα χαράς και πάλι από την αρχή. Οι ορμόνες μου κάνουνε πάρτυ και δεν έχω τίποτα να τις κατευνάσω. Με λίγα λόγια βρίσκομαι πάνω στο τρενάκι του τρόμου των συναισθημάτων. Κι όλα αυτά γιατί; Μα ο λόγος είναι απλός και ανθρώπινος. Ο γιος μου με απέρριψε. Έτσι, απλά χωρίς καμία ντροπή, εδώ και μια εβδομάδα αρνείται σθεναρά να θηλάσει. Τεντώνει όλο του το κορμάκι, αποστρέφει το πρόσωπο, χτυπά με τις παλαμίτσες του το στήθος μου για να ξεφύγει. Ένα μωρό 9 μηνών που αποφάσισε να αποθηλάσει. Και ταυτόχρονα να απογαλακτιστεί πλήρως, αρνείται οποιοδήποτε γάλα σε υγρή μορφή, το τρώει μόνο κρυμμένο μέσα σε κρέμες.

Ήμουν απροετοίμαστη. Τελείως ανέτοιμη. Ήμουν έτοιμη για μάχες όταν θα γινόταν νήπιο για να κόψουμε το γάλα. Δεν ήμουν έτοιμη για αυτό το ξαφνικό. Σα να γέννησα ξανά, έγινα ευερέθιστη και μετά συναισθηματική κι έπειτα κλαψιάρα. Το ποστ μου πριν από κάποιες μέρες με εκδικείται. Δεν θα θηλάσω ένα νήπιο και μάλλον δεν γλίτωσα το διαβήτη. Α, και μόλις συνηθίσει την ιδέα θα έχω κι εγώ ένα μπιμπερομωρό. Τίποτα κακό σε αυτό. Ελπίζω μόνο να μην ακολουθήσει στα χνάρια μου. Εγώ, αν και δε θήλασα τη μανούλα μου, έκοψα το γάλα 10 μηνών και δεν το ανακάλυψα ξανά παρά μόνο στην εφηβεία μου.

Μάνα, μητέρα, μαμά

Σε έναν ιδανικό κόσμο, θα καταλάβαινες αυτόματα τη μανούλα σου μόλις γινόσουν μάνα κι όλοι θα ζούσαν χαρούμενα μετά. Σε αυτόν, νομίζω πως μανάδες και κυρίως κόρες συνεχίζουν να μην καταλαβαίνουν η μια την άλλη.


Πολλά από τα στοιχεία του χαρακτήρα μας είναι κοινά, είμαστε κι οι δυο ξερόλες και εγωίστριες, ικανές να ανταπεξέλθουμε σε δύσκολες καταστάσεις, δυναμικές κάποιες φορές ακραία. Με λίγα λόγια δυο ηγετικές φιγούρες. Από την άλλη είμαστε ο άνθρωπος που θα έρθεις για συμβουλή και παρηγοριά, που θα στηριχθείς για να μην πέσεις, που ξέρεις πως ποτέ δε θα σε απογοητεύσει. Τα αντίθετά μας είναι εξίσου πολλά, έχω την έμφυτη δειλία του πατέρα μου, την αγάπη του για τα γράμματα και τις τέχνες, την ανάγκη να διαβάζω και να εξελίσσομαι.

Καμία από τις δυο μας δεν έχει ήπιες αντιδράσεις, τουλάχιστον όχι αναμετάξυ μας. Κι αν κάνουμε πως ανεχόμαστε το «λάθος», κάποια στιγμή έρχεται η έκρηξη. Επίσης έχουμε πολλή αγάπη, οικειότητα και μια τρελή αδυναμία η μια στην άλλη που ώρες ώρες φτάνει σε όρια τρέλας. Πονάω όταν πονάει, πονάει όταν πονάω. Εκρηκτικό μίγμα.

Τσακωνόμαστε για ασήμαντη αφορμή, τσακωνόμαστε γιατί έχουμε μια κοσμοθεωρία ολόκληρη διαφορά, προσπαθούμε να επιβληθούμε η μία στην άλλη για το «καλό της». Φθειρόμαστε. Πολλές φορές αναλώνουμε καλές δυνάμεις που θα μπορούσαν να σπαταληθούν δημιουργικά. Και αγαπιόμαστε. Και φτιάχνουμε δέκα πράγματα ταυτόχρονα η κάθε μια και τα κάνουμε καλά. Είμαστε σαρωτικές, πολλές φορές ενοχλητικές για τους γύρω, γιατί είμαστε τόσο απασχολημένες μεταξύ μας.

Μας σώζουν τα χάδια και τα φιλιά. Στην κυριολεξία. Και τα δικά μας και με τις οικογένειες μας. Πάνω από όλα τρεφόμαστε από αυτά, από το άγγιγμα, την επαφή, την αγάπη που είναι δύναμη σαρωτικότερη κι από μας τις δυο μας. Και το χαμόγελο. Δεν κατάφερα ποτέ σε κανέναν να μην χαμογελάω κι αυτό το πήρα από κείνη. Μας σώζει πως είμαστε μάνα και κόρη. Τον γονιό σου δεν μπορείς να τον αγνοήσεις, γιατί ο γονιός ό,τι κι αν λες θα σε αγαπάει περισσότερο από όσο τον αγαπάς εσύ. Κι αν μου έμαθε κάτι η μητρότητα είναι αυτό και τίποτα άλλο. Δεν έγινα καλύτερη, ούτε την κατάλαβα στιγμή, ούτε τίποτα. Απλά ξέρω πως όσο κι αν νταντεύω το μικρό μωρό που είναι η μαμά μου, εκείνη πάντα θα παραμένει η μάνα μου.

Μακροχρόνιος θηλασμός

Με απασχολεί τελευταία το θέμα του μακροχρόνιου θηλασμού. Δεν ξέρω αν και κατά πόσον είμαι έτοιμη να δεχθώ την κατακραυγή του να θηλάζω ένα νήπιο άνω του έτους. Ήδη ακόμα κι αυτοί που ενθουσιάζονταν που θηλάζω έχουν αρχίσει να μου ρίχνουν λοξές ματιές που ο σκίου είναι 9 μηνών και δεν έχει πάρει ξένο γάλα. Πάντα υπήρχαν δύσπιστοι, κακεντρεχή σχόλια ακούω για το θηλασμό από τότε που σαράντισε, τώρα όμως γίνονται ακόμα περισσότεροι.

Διαβάζω ιατρικές μελέτες αλλά και τη σύσταση του παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας Τα βρέφη πρέπει να θηλάζουν ως τα δυο έτη κι έπειτα ο θηλασμός συνεχίζει να είναι χρήσιμος αλλά όχι απαραίτητος ως τα 7 έτη!! Οι οδηγίες είναι σαφείς, μέχρι δυο χρονών τα βρέφη πρέπει να θηλάζουν, όχι απλά μπορούν, πρέπει. Πώς θηλάζεις όμως ένα νήπιο που τρώει μπριζόλα; Να μου πεις με τον ίδιο τρόπο που θηλάζεις ένα παιδί που τρώει λιωμένο μοσχάρι και κοτόπουλο. Εμένα άλλο με απασχολεί, η ομιλία. Κάποια στιγμή το παιδί μπορεί να σου ζητάει γάλα. Και θα σου ζητάει τα στήθη σου. Από την μια αυτό είναι η ύψιστη μαμαδίστικη καταξίωση. Από την άλλη μου φαίνεται κάπως άβολο.

Η οικογένεια μου έχει βεβαρημένο ιστορικό σακχαρώδους διαβήτη, μια σπάνια μορφή κληρονομούμενου ινσουλινοεξαρτώμενου νεανικού από την πλευρά της μητέρας που φαίνεται πως εκδηλώνεται στα 3/4 των μελών της οικογένειας και ιστορικό διαβήτη τύπου ΙΙ από την πλευρά του πατέρα μου. Τόσο εγώ λοιπόν, όσο και οι όποιοι μελλοντικοί απόγονοι μπορεί να είναι διαβητικοί με πιθανότητες πολύ μεγαλύτερες του μέσου όρου. Ο θηλασμός προστατεύει. Προστατεύει εμένα, που έκανα διαβήτη κύησης από το να πάθω διαβήτη τύπου ΙΙ, προστατεύει το μωρό μου από το να πάθει διαβήτη τύπου Ι και ΙΙ. Όσες περισσότερες σταγόνες γάλα, τόσο μικρότερες οι πιθανότητες, ο ενδοκρινολόγος ήταν σαφής. Το ίδιο και οι παιδίατροι.

Πέρα από τα ειδικά οφέλη, ο μακροχρόνιος θηλασμός προσφέρει αντισώματα, απομακρύνει την πιθανότητα παχυσαρκίας, αυξάνει το IQ (αυτό το τελευταίο δεν το χρειαζόμαστε, είμαστε όλοι άτομα υψηλής ευφυΐας...). Με βοήθησε να χάσω άκοπα τα κιλά της γέννας, με προστατεύει από τον καρκίνο του μαστού, από μελλοντική παχυσαρκία, κ.α. Και φυσικά προσφέρει συναισθηματική σταθερότητα, στο παιδί και στη μητέρα, ανεκτίμητη.

Μέσα μου όμως ξέρω πως αν τον θηλάσω πάνω από το έτος θα βρω αντιδράσεις. Ο άντρας μου λέει άσε τον να απογαλακτιστεί μόνος. Κι αν δεν θέλει; Κι αν απογαλακτιστεί στα 5; Ξέρω πως τα περισσότερα μωρά κάποια στιγμή από τον 10ο μέχρι τον 24ο μήνα αποφασίζουν να απογαλακτιστούν μόνα τους. Ο θηλασμός όχι μόνο δε μου κοστίζει σε κανένα επίπεδο, αλλά θα μου λείψει αφάνταστα. Ο περιορισμός κάθε βράδυ, κάθε πρωί, κάθε μεσημέρι να είσαι εκεί μου αρέσει- δυο σινεμά παραπάνω θα τα πάω όταν απογαλακτιστεί, δεν έγινε και τίποτα. Η εικόνα όμως του νηπίου που θηλάζει είναι τόσο μη οικεία

Και συνεχίζω να ρωτάω τις μανούλες μόλις βγήκαν από το μαιευτήριο που έρχονται να αγοράσουν γάζες, "θηλάζεις;" και συνεχίζουν να απαντάνε "Όχι, δεν είχα γάλα". Δεν είχε γάλα και το βρέφος είναι 8 ημερών και βγήκε από το νοσοκομείο με το χάπι του απογαλακτισμού ήδη συνταγογραφημένο. Είχε γάλα, απλά δεν το έδωσε στο παιδί της. Γιατί η εικόνα που έχει είναι να ταΐζει με μπιμπερό. Η εικόνα του θηλασμού είναι μη οικεία. Κι εγώ όταν έμεινα έγκυος μπιμπερό είχα στο μυαλό μου. Μετά διάβασα, ενημερώθηκα, είδα. Και τώρα ο θηλασμός είναι η μόνη εικόνα που έχω. Τώρα που το σκέφτομαι ο θηλασμός ενός μωρού που πίνει όλα τα άλλα υγρά από το ποτηράκι δε μου φαίνεται καθόλου ξένος. Είναι η καθημερινότητα μου και τη ζω ήδη.